wizyt: 1479872

Przyjazny Biznes » Ekonomia społeczna

Ekonomia społeczna – rynek pełen wartości

Termin „ekonomia społeczna” (ES) na stałe zagościł w naszym słowniku. Codziennie otwierając gazetę, słuchając radia czy oglądając telewizję spotykamy się z jej przejawami. Czym jednak tak naprawdę jest ekonomia społeczna? Czy to remedium na wszelkie bolączki współczesnej Polski czy, jak twierdzą niektórzy, dawanie ryby zamiast wędki potrzebującym?

Celem niniejszego artykułu jest zaprezentowanie idei ekonomii społecznej, pokazanie roli jaką może pełnić w społeczeństwie oraz zaprezentowanie rządzących nią zasad.

Pojęcie ekonomii społecznej jest bardzo szerokie i dotyka wielu sfer życia społecznego. Jednak, chcąc znaleźć wspólny mianownik, można powiedzieć, że kluczową zasadą w tej idei jest prymat działania na rzecz ludzi (członków, podopiecznych) nad maksymalizacją zysku. Oznacza to, że dla jednostek ekonomii społecznej istotne znaczenie – obok celu gospodarczego – ma misja społeczna. Ekonomia społeczna wskazuje zatem nadrzędność celów społecznych, które realizowane są ekonomicznymi metodami. Ekonomia ta musi zatem w pierwszej kolejności dbać o korzyści społeczne. Można zatem powiedzieć, iż ekonomia społeczna jest o tyle społeczna, o ile znajduje społeczne poparcie. Co więcej, to właściwe podejście opinii publicznej, decydentów, środowiska biznesu, a także beneficjentów i konsumentów, decydować będzie o tym, na ile ekonomia będzie rzeczywiście uspołeczniona i o tym, czy osiągnie ekonomiczny sukces. Należy jednak podkreślić, że ekonomia społeczna to coś zasadniczo innego niż tradycyjna działalność filantropijna. Jej istotą jest to, aby dotychczasowi podopieczni czy beneficjenci w coraz większym stopniu stawali się kimś więcej niż „przedmiotem” wsparcia wraz z towarzyszącym mu często ubezwłasnowolnieniem. ES powinna w coraz większym stopniu działać na rzecz usamodzielnienia się swoich podopiecznych i włączenia ich w rozwiązywanie problemów, z którymi się borykają.

Ekonomia społeczna w różnych formach pojawia się na całym świeci i to niezależnie od poziomu zamożności, systemu politycznego o dominującej w danym kraju religii. Poszczególne państwa dostrzegają rolę tego nurtu w rozwoju społeczno-gospodarczym, postrzegając ES w perspektywie przedsiębiorczości rozumianej jako gotowość i umiejętność przyjmowania odpowiedzialności za swój los, a także w perspektywie obywatelskiego zaangażowania rozumianego jako przyjęcie odpowiedzialności za wspólnotę.

Biorąc pod uwagę powyższe czynniki, bez wątpienia można uznać ekonomię społeczną za specyficznej podejście poszczególnych osób i instytucji do społecznej rzeczywistości. Dotyczy to zarówno nastawienia do własnych problemów (aktywność zamiast roszczeniowości), sposobów ich rozwiązywania (raczej zbiorowy niż indywidualny), jak i celów jakie stawia (dobro wspólne a nie wąskie interesy grupowe). Działania te opierają się w dużej mierze na solidarności i współpracy, a nie na partykularyzmie i konkurencji. Stąd do fundamentalnych zasad i warunków koniecznych dla działalności ekonomii społecznej zaliczyć należy:

przedsiębiorczość i zaangażowanie

pomocniczość i solidarność

roztropność i odpowiedzialność

samodzielność i upodmiotowienie.

Podstawową obietnicą ekonomii społecznej jest ta, że działania w specyficznych obszarach rynku, oparte o coś więcej niż chęć zysku mogą być skutecznym mechanizmem odzyskiwania oraz ochrony suwerenności dla osób, instytucji i wspólnot. Ekonomia społeczna to:

Dla osób indywidualnych – szansa na porzucenie pozycji klienta, bycia podmiotem transferów socjalnych, pozycji osoby zależnej od pomocy innych – także od pomocy ze strony organizacji pozarządowych; szansa na stanie się samodzielna jednostką zdolną do zadbania o swój los i o los swoich najbliższych. Wiąże się to z możliwością, ale  i koniecznością uzyskiwania dochodu z pracy, a w konsekwencji odzyskanie godności, która ma swoje źródło w dokonywaniu samodzielnych wyborów dotyczących własnego losu.

Dla organizacji – umiejętność zdobywania środków na własne działanie – odchodzenie od postawy wyciągniętej ręki i całkowitego uzależnienia od preferencji publicznych i prywatnych donatorów. To szansa na uniknięcie pułapki stania się „przesłużeniem” instytucji publicznych albo zakładnikiem filantropijnych działań na rzecz bycia suwerennym podmiotem, zdolnym do podejmowania działań w sferze publicznej zgodnych z misją i decyzją członków oraz założycieli organizacji.

Dla wspólnot – umiejętność samodzielnego formułowania strategii rozwojowych opartych na własnych zasobach, realizujących prawdziwą samorządność i zabiegających o dobrobyt dla obywateli.

Ekonomia społeczna jest ideą, która choć rozmaicie rozumiana, budzi wielkie, często znacząco różne oczekiwania. Jedni widzą w niej ideę naprawy świata, inni mechanizm reformy polityki społecznej, czy też skuteczny sposób na budowanie spójności społecznej, jeszcze inni postrzegają ją jako metodę rozwiązywania problemów konkretnych osób czy grup społecznych. Nie oznacza to jednak, że jest to koncept z założenia niemożliwy do realizacji, a samo pojęcie to element nowomowy, który nic nie oznacza.

Ekonomia społeczna jest spontaniczną, oddolną działalnością obywateli w duchu samopomocy oraz działania na rzecz dobra wspólnego. Pomimo wspólnego celu,  konieczne jest podjęcie wysiłku na rzecz stworzenia wspólnej reprezentacji, integracji, a także działań samopomocowych i pracy nad wspólnymi standardami działań dla całego środowiska ekonomii społecznej. Wspólne działania na zewnątrz nie powinny jednak nie powinny ograniczać wewnętrznej różnorodności. Ekonomia społeczna może być różnokolorowym kwiatem cieszącym oczy wszystkich. To jednak czy w Polsce będzie się rozwijać, zależy od tego, czy ludzie postrzegać ja będą jako coś wartościowego. Należy mieć nadzieje, że ekonomia społeczna ma przyszłość, i że może ona spełniać, choć pewnie nie wszystkie jednocześnie, pokładane w niej nadzieje, ukazuje bowiem, iż zazwyczaj dużo więcej od nas zależy, niż nam się wydaje. Ekonomia społeczna jest swoistego rodzaju zaproszeniem do działania. Zaproszeniem dla każdego, kto chce podjąć wyzwanie.

Magdalena Mike

Stowarzyszenie Współpracy Regionalnej

Chorzów

 


Działania w OKO

♦ Warsztaty gitarowe
♦ Forum filmowe
Teatr tekstu


FORUM DYSKUSYJNE


WSZYSTKIE DZIAŁANIA
OKO SĄ BEZPŁATNE

Od 1 sierpnia 2008
Stowarzyszenie Akademia Wspierania
Rozwoju Człowieka 
zaangażowało się
w partnerskie  prowadzenie
Ośrodka Kreatywności Obywatelskiej
więcej

Kontakt

█ Siedziba główna
ul. Komorowicka 15
43-300 Bielsko-Biała

033 810 39 40
0 519 665 967

pn. – pt.  godz. 10.00–18.00

Dział obywatelski    Dział kultury
Dział edukacji     Dział informacji


█ Reintegracja osób starszych

ul. Kosynierów 22
43-300 Bielsko-Biała

 033 822 07 91
0 501 561 370

 

pn. – pt.  godz. 7.00–11.00

więcej informacji 

█ Koordynator projektu

Ośrodek jest przystosowany
dla osób niepełnosprawnych

 
WOLONTARIAT
Dysponujesz wolnym czasem?
Chcesz zrobić coś dla innych?
Zapraszamy do współpracy.

Projekt nr 10277/FOP07/2/MA/1375 – Ośrodek Kreatywności Obywatelskiej (OKO) – został zrealizowany przy wsparciu udzielonym przez Islandię, Liechtenstein i Norwegię ze środków Mechanizmu Finansowego Europejskiego Obszaru Gospodarczego oraz Norweskiego Mechanizmu Finansowego oraz budżetu Rzeczypospolitej Polskiej w ramach Funduszu dla Organizacji Pozarządowych
Operator – Fundacja Fundusz Współpracy, ul. Górnośląska 4a, 00-444 Warszawa tel.+48 22 45 09 868, fax+48 22 45 09 803,
 www.funduszngo.pl, fop@cofund.org.pl.
Projekt realizowany przez Stowarzyszenie Mieszkańców Osiedla im. Wojewody Grażyńskiego SMOG
w partnerstwie ze Stowarzyszeniem Wspierania Działań Kulturotwórczych
Uwaga Kultura
Strona kojarzona ze słowami kluczowymi: oko bielsko, oko, rada osiedla, wolontariat